Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem cywilnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Problem ze współwłasnością samochodu

Michał Soćko • Opublikowane: 2018-02-28

Mam problem z współwłasnością samochodu z byłą dziewczyną, tzn. byłem właścicielem samochodu, ale dodałem swoją dziewczynę jako współwłaściciel. Od roku nie jesteśmy już razem i chciałbym znieść współwłasność, jednak była dziewczyna żąda ode mnie zapłaty. Jak wygląda moja sytuacja w świetle prawa?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Z Pana relacji wynika, że jest Pan właścicielem samochodu. Aby zapewne uzyskać szybsze zniżki w OC dla niej lub dla Pana, ustanowił ją Pan współwłaścicielem tego pojazdu. Od roku nie jesteście już Państwo razem, Pan chciałby znieść współwłasność, jednak Pana była dziewczyna żąda od Pana zapłaty.

Według art. 195 Kodeksu cywilnego (K.c.) własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).

Następnie według art. 210 K.c.:

„§ 1. Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić.

§ 2. Zniesienie współwłasności nieruchomości rolnej oraz gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy, o której mowa w art. 166 § 3, następuje z uwzględnieniem przepisów tej ustawy.”

Niestety obecnie, jeżeli Pana była dziewczyna zechce, może wnieść sprawę do sądu i żądać spłaty z jej udziału we współwłasności samochodu.

Tutaj sprawę można spróbować „odkręcić” w ten sposób, aby odwołać darowiznę udziału w pojeździe, którą Pan uczynił na rzecz byłej dziewczyny. Zakładam bowiem, że udział w pojeździe zbył Pan na rzecz partnerki w sposób nieodpłatny, toteż mamy do czynienia z darowizną.

Stosownie do brzmienia art. 888 § 1 K.c. „przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku”.

Na podstawie Pana pytania wnioskuję, że chciałby Pan odwołać darowiznę z powodu rażącej niewdzięczności obdarowanej.

Odwołanie darowizny możliwe jest w sytuacjach ściśle określonych przez Kodeks cywilny. Najczęstszą przyczyną odwołania umowy darowizny jest rażąca niewdzięczność obdarowanego w stosunku do darczyńcy (art. 898 K.c.).

Zgodnie z art. 898 i następnymi K.c. darczyńca może odwołać darowiznę nawet już wykonaną, jeżeli obdarowany dopuścił się względem niego rażącej niewdzięczności.

Z instytucji odwołania skorzystać może darczyńca (skorzystanie z tego uprawnienia będzie niemożliwe, gdy darczyńca przebaczy obdarowanemu; zgodnie bowiem z art. 899 § 1 K.c. „darowizna nie może być odwołana z powodu niewdzięczności, jeżeli darczyńca obdarowanemu przebaczył”).

Poza tym darowizna nie może być odwołana po upływie roku od dnia, w którym uprawniony do odwołania dowiedział się o niewdzięczności obdarowanego.

Rażąca niewdzięczność jest jedną z najczęściej w praktyce spotykanych przesłanek odwoływania poczynionych darowizn. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęciem rażącej niewdzięczności należy rozumieć tylko takie czynności obdarowanego (działania lub zaniechania), które są skierowane przeciwko darczyńcy z zamiarem nieprzyjaznym. Może tu chodzić przede wszystkim o dwie sytuacje:

– dopuszczenie się przestępstwa przeciwko darczyńcy,

– naruszenie przez obdarowanego obowiązków wynikających ze stosunków osobistych łączących go z darczyńcą (np. obowiązek udzielenia pomocy w trudnej sytuacji).

Znamion rażącej niewdzięczności nie wyczerpują z reguły czyny nieumyślne obdarowanego, a także drobne czyny nawet umyślne, ale niewykraczające w określonych środowiskach poza zwykłe konflikty życiowe (rodzinne). O istnieniu lub nieistnieniu podstaw do odwołania darowizny z powodu rażącej niewdzięczności decydują w każdym wypadku konkretne okoliczności, rozważane na tle zwyczajów panujących w określonym środowisku społecznym.

Każde przebaczenie obdarowanemu przez darczyńcę powoduje, że dany akt niewdzięczności nie może być podstawą do odwołania darowizny.

„Niewdzięczne będzie każde zachowanie obdarowanego, niewłaściwe i krzywdzące darczyńcę, przy czym aby zostało uznane za »rażąco niewdzięczne«, musi cechować je znaczne nasilenie złej woli skierowanej na wyrządzenie darczyńcy krzywdy lub szkody majątkowej. Dlatego pod pojęcie »rażącej niewdzięczności« podpadają przede wszystkim przestępstwa skierowane przeciwko życiu, zdrowiu, czci i godności osobistej, a wreszcie przeciwko majątku darczyńcy” – wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26.07.2000 r., sygn. akt I CKN 919/98.

Jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 13 października 2005 r. (sygn. akt I CK 112/2005), „wprawdzie do esentialia negotii [z łac. przedmiotowo istotne składniki treści czynności prawnej] umowy darowizny nie należy obowiązek sprawowania opieki nad darczyńcą przez obdarowanego, to jednak umowa ta rodzi po stronie obdarowanego moralny obowiązek wdzięczności, który nabiera szczególnej wymowy, gdy do zawarcia umowy dochodzi między osobami najbliższymi, których powinność świadczenia pomocy i opieki wynika już z łączących strony umowy stosunków rodzinnych”.

W innym orzeczeniu – wyroku Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 10.11.2000 r. (sygn. akt IV CKN 159/2000) – możemy przeczytać, że informowanie o „rażącej niewdzięczności”, którym posługuje się ustawa (art. 898 § 1 K.c.), eliminuje jako podstawę odwołania darowizny wszelkie zwykłe konflikty w życiu codziennym, choćby w ocenie darczyńcy miały one charakter nieprzyjaznych aktów przeciwko niemu skierowanych.

Co ważne, rażąca niewdzięczność jako warunek odwołania darowizny powinna być oceniona według zobiektywizowanych kryteriów, a nie według odczuć darczyńcy (tak wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywilna – z dnia 05.10.2000 r., sygn. akt II CKN 280/2000).

Pod pojęciem rażącej niewdzięczności – w rozumieniu art. 898 § 1 K.c. – może podpadać jedynie taka czynność czy zaniechanie obdarowanego, które były skierowane przeciwko darczyńcy ze świadomością i w nieprzyjaznym zamiarze, nie zaś krzywdy niezamierzone, popełnione w uniesieniu czy rozdrażnieniu, wywołanym być może zachowaniem się czy działaniem samego darczyńcy. Nadto nie mogą to być czyny wymierzone przeciwko osobie trzeciej, choćby pośrednio były przykre dla darczyńcy, chyba że w okolicznościach sprawy uzasadniona będzie ocena, że to godziło bezpośrednio także w darczyńcę (tak postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna – z dnia 29.09.1969 r., sygn. akt III CZP 63/69).

Aby doszło do stwierdzenia rażącej niewdzięczności, musi Pan wykazać, że zachowanie obdarowanej było wrogie wobec Pana, że działała ona z zamiarem dokuczenia Panu. Od momentu, kiedy stwierdził Pana, że obdarowana zachowuje się wobec Pana rażąco niewdzięcznie, może upłynąć maksymalnie rok czasu.

Jedynym warunkiem jest udowodnienie przed sądem, że obdarowana wykazała się rażącą niewdzięcznością.

Odwołanie darowizny składa się często z dwóch etapów – złożenia obdarowanemu oświadczenia woli odwołującego darowiznę; a gdy przedmiot darowizny nie zostanie przez obdarowaną wydany – wystąpienia do sądu z odpowiednim pozwem.

Nie ukrywam jednak, że samo rozstanie się z powodów kłótni, nie jest najczęściej traktowane jako rażąca niewdzięczność będąca podstawą odwołania darowizny udziału w samochodzie.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Indywidualne porady prawne

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):



Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie »

eporady24.pl

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

spolkowy.pl

sluzebnosc.info

poradapodatkowa.pl

Szukamy prawnika »